PGS 37-2 en lithiumopslag: wanneer is detectie écht vroegtijdig?

Sinds de richtlijn PGS 37-2 steeds vaker wordt besproken bij bedrijven met lithiumopslag, verschuift het gesprek langzaam van de vraag of organisaties er iets mee moeten naar de vraag hoe zij er in de praktijk invulling aan geven. De richtlijn beschrijft op hoofdlijnen hoe risico’s rondom lithium-ion energiedragers beheerst kunnen worden, maar laat tegelijkertijd ruimte voor interpretatie. Voor veel bedrijven betekent dat dat zij opnieuw moeten nadenken over hun veiligheidsstrategie. Vooral op het gebied van detectie en monitoring ontstaan daarbij vragen. Wanneer is een incident nog beheersbaar, en hoe vroeg moet je een afwijking kunnen signaleren om escalatie te voorkomen? In deze blog lees je ?

Waarom lithium-ion batterijen een ander risicoprofiel hebben

Bij traditionele brandrisico’s is detectie meestal gericht op het moment waarop brand daadwerkelijk ontstaat. Rookmelders, hittemelders en brandmeldinstallaties zijn ontworpen om verbranding waar te nemen zodra deze zich manifesteert. Bij lithium-ion batterijen ligt het risicomoment echter vaak eerder in het proces. Beschadiging, interne kortsluiting of instabiliteit in een batterijcel kan leiden tot een oplopende temperatuur zonder dat er direct rook of vlamvorming zichtbaar is. Dit proces kan zich relatief langzaam ontwikkelen en blijft in eerste instantie vaak onzichtbaar. Pas wanneer de temperatuur verder oploopt en het proces escaleert, ontstaan rook of open vuur.

Niet elke lithiumopslag kent hetzelfde risico

Dat hangt sterk samen met het type opslag en de staat van de batterijen. Nieuwe batterijen die in originele verpakking worden opgeslagen kennen doorgaans een ander risicoprofiel dan gebruikte batterijen of batterijen uit retourstromen. "Wanneer de interne staat van batterijen minder goed bekend is, neemt de kans op onverwachte temperatuurontwikkeling toe" zegt Harry. In dergelijke situaties verschuift de aandacht dan automatisch naar vormen van monitoring die temperatuurafwijkingen eerder zichtbaar kunnen maken.

De rol van thermische camerabewaking

Thermische camerabewaking is een voorbeeld van een technologie die in dat kader wordt toegepast. In plaats van te reageren op rook of vlamvorming meet een thermische camera continu temperatuurverschillen binnen een bepaalde ruimte of opslagzone. Wanneer op een specifieke plek een afwijkende warmteontwikkeling ontstaat, kan het systeem dat signaleren voordat er sprake is van zichtbare brandverschijnselen.

Dat betekent niet dat thermische detectie traditionele branddetectie vervangt. Brandmeldinstallaties, bouwkundige maatregelen en organisatorische procedures blijven een essentieel onderdeel van de veiligheidsstrategie. Thermische monitoring kan echter een aanvullende laag vormen die helpt om afwijkingen eerder zichtbaar te maken. In de praktijk wordt deze vorm van detectie bijvoorbeeld toegepast bij opslag van beschadigde batterijen, bij retourstromen in logistieke ketens of op locaties waar grote hoeveelheden batterijen tijdelijk worden gebufferd.

Van richtlijn naar risicobenadering

De aandacht voor temperatuurmonitoring moet daarom niet worden gezien als een directe verplichting vanuit PGS 37-2, maar eerder als een logische ontwikkeling in het denken over lithiumrisico’s. Naarmate organisaties meer inzicht krijgen in het gedrag van lithium-ion batterijen, groeit ook het besef dat vroegtijdige signalering een belangrijke rol kan spelen in het beheersen van incidenten.

Harry vult aan: "uiteindelijk draait de discussie rondom detectie niet zozeer om een specifieke techniek, maar om de vraag hoeveel tijd een organisatie wil hebben om in te grijpen wanneer zich een afwijking voordoet. Hoe eerder een temperatuurstijging zichtbaar wordt, hoe groter de kans dat maatregelen kunnen worden genomen voordat een situatie escaleert."